Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şer’a, Çarşamba günü yayımladığı kararname ile ülke genelinde yeni bir dönemin kapısını araladı. Genel af; adli suçlar, uyuşturucu ve döviz yasası ihlalleri gibi geniş bir alanı kapsarken, eski rejimin karanlık mirasıyla araya mesafe koymak amacıyla "halkına karşı suç işleyenleri" dışarıda bıraktı.
Affın kapsamı ve şartları
Yeni düzenleme ile Suriye hukuk sisteminde köklü hafifletmelere gidildi. Kararnamenin öne çıkan maddeleri şunlar:
-
Hapis Cezaları: Ömür boyu hapis cezaları 20 yıla indirildi. Kabahat ve hafif suçlarda ise cezaların tamamı silindi.
-
Ekonomik ve Sosyal Suçlar: Uyuşturucu kaçakçılığı, yerel para birimi dışında işlem yapma ve devlet destekli ürünlerin kaçakçılığı suçları af kapsamına alındı.
-
Yaş ve Sağlık Durumu: 70 yaşını doldurmuş mahkumlar ile iyileşmesi mümkün olmayan ağır hastalığı bulunanlar, tıbbi rapor şartıyla serbest bırakılacak.
-
Silah ve Kaçırma: Ruhsatsız silahını 3 ay içinde teslim edenler ile kaçırdığı kişiyi 1 ay içinde serbest bırakanlar cezadan muaf tutulacak.
Kimler kapsam dışı kaldı?
Şer’a yönetimi, bu affın bir "aklama" süreci olmadığını vurgulayarak şu suçları kapsam dışında bıraktı:
"Suriye halkına yönelik ağır hak ihlalleri, işkence, insan ticareti ve kamu mallarının (elektrik, haberleşme) çalınması suçlarını işleyenler bu aftan yararlanamayacak."
Bu adım, uluslararası topluma ve insan hakları örgütlerine, Aralık 2024 öncesindeki işkence ve keyfi tutuklama uygulamalarıyla tamamen bağların koparıldığı mesajı olarak okunuyor.
Uluslararası arenada yankılar: Kanada ve BM
Suriye’deki bu normalleşme adımları uluslararası alanda karşılık bulmaya başladı:
-
Kanada Yaptırımları Esnetiyor: Kanada Dışişleri Bakanı Anita Anand, Suriye’nin ekonomik toparlanmasını desteklemek amacıyla 24 kurum ve 1 kişiyi yaptırım listesinden çıkardıklarını duyurdu.
-
Çocuk Hakları Görüşmesi: Suriye Adalet Bakanı Mazhar el-Veys, BM temsilcisi Vanessa Fraser ile Şam'da bir araya gelerek, Suriye'nin "çocuk hakları ihlalcileri kara listesi"nden çıkarılması için atılacak adımları görüştü.
